Chiều ngày 12/12/2025, trong khuôn khổ Hội chợ TAVICO HOME – VIEFURN 365, Hội Gỗ Xây Dựng TP. Hồ Chí Minh (SAWA) đã tổ chức hội thảo “Xây dựng Gỗ Việt – Xây dựng tương lai” tại TAVICO Home (Đồng Nai), với sự tham dự của 150 đại biểu đến từ cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội ngành, giới chuyên môn, kiến trúc sư và cộng đồng doanh nghiệp.
Hội thảo được tổ chức trong bối cảnh ngành xây dựng Việt Nam đang đối mặt với yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ theo hướng giảm phát thải và phát triển bền vững, đồng thời phải đáp ứng các chuẩn mực ngày càng cao của thị trường quốc tế về tính hợp pháp và truy xuất nguồn gốc của vật liệu. Trong bối cảnh đó, gỗ to (mass timber) được nhìn nhận là một hướng đi nhiều tiềm năng, nhưng cũng đặt ra hàng loạt câu hỏi về nguồn nguyên liệu, tiêu chuẩn kỹ thuật và khả năng ứng dụng trong thực tế xây dựng tại Việt Nam.
Gỗ trong kiến trúc Việt: nền tảng tư duy cho ứng dụng hiện đại
Mở đầu hội thảo, PGS.TS.KTS. Nguyên Hạnh Nguyên – Trưởng ban Cố vấn Sáng lập, Viện Sáng tạo Nghệ thuật Kiến trúc Cảnh quan LAAi đã trình bày tham luận “Back to the Future – Di sản Gỗ Việt trong Kiến trúc hiện đại”.
Bài trình bày đặt lại nền tảng tư duy về gỗ trong kiến trúc Việt Nam, nhấn mạnh rằng gỗ không phải là vật liệu mới, mà là vật liệu đã chứng minh khả năng thích ứng với khí hậu, văn hóa và kỹ thuật qua thời gian. Từ di sản kiến trúc gỗ, bài tham luận mở ra các gợi ý cho việc ứng dụng gỗ trong kiến trúc đương đại, vượt qua những định kiến phổ biến về độ bền, an toàn và thẩm mỹ.
Kinh nghiệm quốc tế: lâm nghiệp bền vững và xây dựng carbon thấp
Ông Scott James – Tổng Lãnh sự New Zealand tại TP. Hồ Chí Minh đã chia sẻ tổng quan về ngành lâm nghiệp trồng rừng của New Zealand, hệ thống chứng chỉ rừng FSC và xu hướng ứng dụng gỗ kỹ thuật, mass timber trong xây dựng carbon thấp.
Theo chia sẻ của Ngài Tổng Lãnh sự, New Zealand phát triển mạnh rừng trồng với chuỗi quản lý minh bạch, tạo nền tảng để gỗ có thể đi vào các lĩnh vực có yêu cầu cao như xây dựng. Việc sử dụng gỗ trong công trình không chỉ dựa trên yếu tố truyền thống hay thẩm mỹ, mà gắn với khả năng lưu trữ carbon, giảm phát thải và thay thế các vật liệu có cường độ carbon cao. Những kinh nghiệm này mang lại nhiều gợi mở cho Việt Nam trong việc phát triển xây dựng gỗ gắn với nguồn nguyên liệu hợp pháp và có chứng chỉ.
Gỗ trong bức tranh NetZero và kinh tế bền vững
Ở góc nhìn kinh tế và phát triển bền vững, Ông Tim Nguyễn – Giám đốc Trung tâm Phát triển Bền vững, Viện Kinh tế Số Việt Nam đã trình bày tham luận “Tích hợp gỗ với Kinh tế NetZero – NetZeroNomy”.
Bài trình bày phân tích vai trò của gỗ trong việc giảm phát thải khí nhà kính, lưu trữ carbon trong suốt vòng đời công trình và khả năng tích hợp với các mô hình kinh tế xanh – kinh tế tuần hoàn – kinh tế số. Qua đó, gỗ được đặt trong một hệ sinh thái tổng thể, thay vì chỉ được nhìn nhận như một vật liệu xây dựng đơn lẻ.
Kiến trúc tái sinh: từ chiến lược đến không gian sống
Phần tham luận đến từ Kiến trúc sư Lee Knowles – Interior Development Manager, Huni Architectes, với bài trình bày “Gỗ to (Mass Timber) trong kiến trúc tái sinh”.
Nội dung tập trung vào vai trò của thiết kế trong việc chuyển hóa các yêu cầu về rừng trồng, chứng chỉ, NetZero và tiêu chuẩn kỹ thuật thành công trình và không gian sống cụ thể. Gỗ kết cấu được nhìn nhận như một công cụ của kiến trúc tái sinh, không chỉ nhằm “ít gây hại hơn”, mà hướng tới tạo ra tác động tích cực cho môi trường, cộng đồng và chất lượng sống.
Phiên thảo luận: kết nối chính sách – chuyên môn – thực tiễn
Phiên thảo luận và hỏi – đáp mở có sự tham gia của các diễn giả cùng Ông Nguyễn Văn Diện – Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Ông Nguyễn Chánh Phương – Phó Chủ tịch Hội Mỹ nghệ & Chế biến Gỗ TP.HCM (HAWA), và được điều phối bởi PGS.TS.KTS. Nguyên Hạnh Nguyên.
Các trao đổi tập trung làm rõ những rào cản hiện nay trong phát triển xây dựng gỗ tại Việt Nam, từ rừng trồng gỗ lớn, chứng chỉ bền vững, yêu cầu truy xuất nguồn gốc theo EUDR, đến tiêu chuẩn kỹ thuật và thị trường. Phiên thảo luận cho thấy, việc phát triển xây dựng gỗ không thể đi từ một phía, mà cần sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý nhà nước – hiệp hội – giới chuyên môn – doanh nghiệp.
Thông qua hội thảo “Xây dựng Gỗ Việt – Xây dựng tương lai”, SAWA hướng tới việc hình thành nhận thức chung và nền tảng trao đổi chung cho cộng đồng ngành, làm cơ sở cho các bước đi tiếp theo trong phát triển gỗ kết cấu tại Việt Nam, gắn với rừng trồng bền vững, yêu cầu pháp lý quốc tế và mục tiêu NetZero dài hạn.
